“Het verschil tussen nieuws en opinie is weggevallen”, zegt
PvdA-coryfee Jeltje van Nieuwenhoven vandaag in de Volkskrant. Niet
dat ze het de media verwijt, want die zijn “een kind van hun tijd”,
maar de overassertieve klaagcultuur die zij in de samenleving
waarneemt wordt wel door de media versterkt. “Alles gaat sneller en
directer.”

We weten, schreef ik in Mediamores, steeds minder van steeds meer. Dankzij internet en andere media die ons met prikkels bestoken is zoveel informatie beschikbaar dat we onze aandacht steeds oppervlakkiger verdelen. Tegelijkertijd weten we steeds meer van steeds minder. Wetenschappers specialiseren zich in al maar specifiekere niches. Beide extremen – minder van meer en meer van minder – neigen naar het absurde. Zo oppervlakkig of zo specialistisch dat dat weten zinloos en betekenisloos wordt.

Wie de Brits-Amerikaanse auteur Andrew Keen gisteravond in Felix Meritis zag, moet toegeven dat-ie van aanpakken weet. Ook als zijn publiek ‘t niet pikt dat hij internet kraakt, ook als columniste Karin Spaink hem gedecideerd, kalm en eloquent afserveert, dan nog bijt Keen door. Sterker: hij beledigt zijn gehoor nog eens, trekt met nog een scheut vette arrogantie van leer tegen “idiots”, vergeet ten tweede male de naam van zijn gastvrouw en ramt ons zijn “cultuurkritiek” (“Let me finish, let me finish“) door de strot.

Niet de media veranderen de journalistiek, maar de vraag naar media. Het zijn niet de “nieuwsbloggers” die met hun meninkjes en Geenstijl-lolligheid het nieuws op zijn kop zetten, maar het is de brede massa van nieuwe consumenten die wars is van oude, aanbodgedreven mainstream media. Die jongeren lezen Hyves, luisteren Limewire en kijken YouTube – [...]

Ja, de cultuur gaat naar de knoppen. Daar heeft Andrew Keen groot gelijk aan. De cultus van de amateur vernietigt de cultuur van de elite, en wat hou je dan over, moet Keen hebben gedacht toen hij zich zette aan het schrijven van The cult of the amateur. Boeken worden niet meer gelezen, muziek illegaal gekopieerd. De dictatuur van de domheid regeert. Dankzij YouTube verwordt de cultuur tot een kakofonie. Maar Keen ziet iets over het hoofd.

Elite mag weer. Schrijvers, denkers en andere publieke intellectuelen roeren zich weer. Een jaar of wat hielden ze zich schuil in de coulissen, beschaamd omdat ze het multiculturele drama niet hadden zien aankomen, laat staan het hadden voorkomen, en uitgejouwd door de menigte die met de Fortuyn-revolte in opstand kwam. Het klootjesvolk had het hoogste [...]