Kijk, de olifant beweegt

14 oktober 2006 Geen categorie 0

Het was vrijdag de dertiende en Google zal het weten. Op een en dezelfde dag maken de krantenuitgevers in de wereld bekend dat ze iets denken te hebben gevonden op het parasitaire gedrag van nieuwsbots, en kondigen Amerikaanse mediabedrijven aan dat ze juridische stappen gaan zetten tegen de piraterij op YouTube. De olifant beweegt.

YouTube wordt voor 1,2 miljard dollar overgenomen door Google, dat zich daarmee nog wat meer in de nesten werkt. De videosite is enorm succesvol, maar wordt ook misbruikt voor videomateriaal dat gewoon gejat is. Daar kan je van vinden wat je wilt, feit is dat de eigenaren niet van plan zijn het door de vingers te blijven zien.

Volgens The Wall Street Journal hebben juristen van onder meer News Corp., NBC Universal en Viacom berekend dat YouTube per illegaal filmje 150.000 dollar moet betalen. Viacom schat dat video’s van zijn MTV en Nickelodeon dagelijks 80.000 keer worden bekeken op YouTube. De schade zou dan oplopen tot miljarden dollars.

Juridisch veel ingewikkelder ligt het bij Google News en soortgelijke aggregatoren van het nieuws. Koppen snellen en een paar regels lenen wordt nog nergens gezien als onrechtmatig gebruik van de content van derden. De wetgeving in de VS – met beginselen als fair use en implied license – staat net als de wetgeving in Europa – die meer op het Nederlandse auteursrecht lijkt – vrij veel toe.

De krantenuitgevers zijn gisteren in Frankfurt aan hun offensief begonnen met ACAP, automated content access protocol. ACAP wordt, begrijp ik uit het persbericht waarmee een pilot wordt aangekondigd, zoiets als robot.txt, dat verhindert dat een site door een spider wordt gezien en dus doorzoekbaar wordt. Alleen is ACAP slimmer.

Volgens de World Association of Newspapers, de WAN, mede-initiatiefnemer, moet ACAP het mogelijk maken dat je 1. als site sommige spiders wel en andere niet toelaat, en 2. niet heel je site laat indexeren maar slechts delen die je zelf benoemt.

Beide is op het eerste gezicht slim. De zoekmachine die de WAN het meest ter wille is, krijgt de meeste rechten en zal daarmee het meest interessant worden voor consumenten, omdat die zoekmachine meer links naar nieuws bevat dan andere.

Vraag is natuurlijk of het werkt. Kan ACAP verhinderen dat Google – want dat is nu eenmaal de grootste boosaard – niettemin naar binnen glipt? Waarschijnlijker is het dat ACAP vooruit loopt op nieuwe wetgeving. Het geeft immers nieuwe praktische mogelijkheden om een tot een interpretatie te komen van fair use, waarin krantenuitgevers zich ook kunnen vinden.