De tweede wet van kranteninnovatie: de tijd van containers is voorbij

Wie de krant wil redden, laat de krant met rust (luidt mijn eerste wet). De tweede wet voor de innovatie van kranten, vult de eerste aan. Als het redden van kranten niet over kranten gaat, moeten we ook niet doen alsof die krant de enige en beste vorm en verpakking voor het nieuws is. Internet doet vermoeden dat het slimmer kan.

De krant is een container. Een one size fits all verpakking voor een verzameling dagelijkse nieuwsrubrieken. Binnenland en buitenland. Sport en economie. Ze hebben allemaal hun eigen genres. Columns. Hard nieuws. Achtergronden. Opinie. Et cetera. Staat allemaal in de krant.

Dat containermodel voldoet nog prima voor hartstochtelijke krantenlezers, maar heeft geen enkel seksappeal voor de Google-generatie. Die is gewend aan losse dingen, niet aan containers. Die leest een encyclopedie-lemma bij Wikipedia en heeft geen twintig delen Winkler Prins meer thuis staan. Als je je niet hoeft te binden met een abonnement of een onhandige grootverbruikersverpakking, waarom zou je dan?

Hardnekkig

Veel is er gesproken over versplintering van de media. Meestal bedoelen we dan dat ons publiek uit elkaar valt. Terecht. Maar wie wil nadenken over het vernieuwen van de krant – of beter: van de journalist – moet zich realiseren dat ook het nieuws zelf versplintert. Het heeft de verpakking niet meer nodig.

Ouderwetse journalisten hebben het daar moeilijk mee. Hardnekkig blijven de meest conservatieve colllega’s hangen in het model van de krant – alsof in die krant hun werkelijke waarde zit. Dat voelt wel zo, dat was wel zo, maar zal niet veel langer zo blijven.

Wie een krant wil maken voor de niet-krantenlezer – luidt de paradoxale stelling – moet een journalistiek product bedenken dat in een tijd van versplinterde media en versplinterd nieuws net zo goed waarde toevoegt als een krant deed in een tijd van massamedia en containernieuws.

Waar zit de waarde?

Waar die waarde zit? Natuurlijk in het ontsluiten van al dat versplinterde nieuws. Breng elementen bij elkaar die bij elkaar horen. Becommentarieer en analyseer de brede stroom. Aggregeer nieuws van andere bronnen en van lezers. Doe kortom al die dingen die Google al met nieuws doet – het is wat moedeloos makende gedachte.